Bayrampaşa Belediyesi

Osmanlı Dönemi

Osmanlı devrinde bağ ve bahçe tarımına ayrılan bölgede, 16. yüzyılda Mimar Sinan tarafından kentin su ihtiyacını karşılamak amacıyla su kemerleri, maslaklar ve su terazileri inşa edilmiştir. 17. yüzyılda IV. Murad dönemi sadrazamlarından Bayram Paşa'nın yörede bir çiftlik kurduğu bilinmektedir. 1827 yılında Sultan II. Mahmud tarafından inşa ettirilen Maltepe Askerî Hastanesi 1922'de hastane işlevinin sona ermesinin ardından Cumhuriyet döneminde bir süre askerî okul, kışla ve 66. Tümen karargâhı olarak kullanılmıştır. 1979 yılında Millî Savunma Bakanlığı tarafından Emniyet Genel Müdürlüğü'ne tahsis edilen yapı, 1986 yılından itibaren İstanbul İl Emniyet Müdürlüğü Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğü yerleşkesi olarak hizmet vermeye başlamıştır.

Cumhuriyet Dönemi ve Sağmalcılar'ın Köy Statüsü (1927–1955)

Osmanlı Devleti'nin son dönemlerinden itibaren Balkanlar'dan İstanbul ve Anadolu'ya yönelen nüfus hareketleri Cumhuriyet döneminde de sürmüştür. Bölgede 1950'lere kadar varlığını koruyan ve İstanbul halkının mesire yerlerinden biri olan Numunebağları çevresine, 1927-1928 yıllarında Bulgaristan'ın Filibe kentinden gelen 13 göçmen hanesi yerleştirilmiştir. Göçmenlerin bağcılığın yanı sıra Velibey (Demirkapı), Ferhatpaşa ve Cicoz çiftliklerinde kentin süt ve süt ürünleri ihtiyacını karşılayan sağmal sığır yetiştiriciliğine yönelmesiyle yerleşim halk arasında "Sağmalcılar" olarak anılmaya başlamıştır. Günümüzde Muratpaşa'daki Bağ Sokak, Vatan'daki Bağlar Caddesi, Ortamahalle'deki Bağlar Çıkmazı ve Kocatepe'deki Numunebağı Caddesi gibi adlar bu bağcılık geçmişinden kalmıştır.

Önceleri Eyüp ilçesi Rami Bucağı'nın Topçular Mahallesi'ne idareten bağlı olan ve çevredeki kışla dolayısıyla halk arasında "Kışla Arkası" olarak da nitelendirilen Maltepe mevkii, 11 Ağustos 1950 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan kararla 1 Kasım 1950'den itibaren geçerli olmak üzere bağımsız köy statüsüne kavuşturulmuştur. Köyün nüfusu 1950 yılında 358 kişiyken, 1955 Genel Nüfus Sayımı'nda 4.932'ye yükselmiştir. 1955 sayımında nüfusun %80'inin erkeklerden oluşması, sanayi tesislerinde çalışmak üzere gelen ilk işçi nüfusun erkek ağırlıklı olmasına ve yakınlardaki askerî kışlaların mevcudiyetine bağlanmaktadır.

Bayrampaşa'da Osmanlı döneminden günümüze ulaşan su mimarisi, askerî ve sivil yapı örnekleri bulunmaktadır:

Mimar Sinan Su Yapıları: 16. yüzyılda Mimar Sinan tarafından kentin su ihtiyacını karşılamak amacıyla inşa edilen su kemerleri, su terazileri ve maslakların günümüze ulaşan kalıntılarıdır.

Köse Bahir Mustafa Paşa Çeşmesi: 1752 (H. 1166) yılında Sadrazam Köse Bahir Mustafa Paşa tarafından yaptırılan meydan çeşmesidir. Rami–Edirnekapı aksında yer alan kesme taş çeşmede sülüs hatlı inşa kitabesinin yanı sıra 1886 (H. 1304) tarihli bir onarım kitabesi bulunmaktadır.

Maltepe Askerî Hastanesi: 1827 yılında Sultan II. Mahmud devrinde inşa edilen kâgir yapıdır. Dört cepheli, geniş bir orta avluya sahip ve yüksek tavanlı olan yapının Türk-rokoko üslubundaki mermer giriş kapısı üzerinde Yesarizade Mustafa İzzet Efendi'nin celi ta'lik hattıyla yazılmış 32 beyitlik kitabesi ve padişah tuğrası yer almaktadır. 1922'de hastane olarak kullanımına son verilmesinin ardından askerî okul, kışla ve 66. Tümen karargâhı olarak hizmet vermiştir. 1979 yılında Millî Savunma Bakanlığı tarafından Emniyet Genel Müdürlüğü'ne tahsis edilen yapı, 1986 yılından itibaren İstanbul İl Emniyet Müdürlüğü Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğü yerleşkesi olarak kullanılmaktadır.

Ferhatpaşa Çeşmesi: 19. yüzyılın ikinci yarısında kesme taştan inşa edilen barok ve ampir etkili çeşmedir. Çeşmenin adını aldığı tarihî Ferhatpaşa Çiftliği, 20. yüzyılın başlarında Balkanlar'dan gelen göçmen ailelerin yerleştiği ve süt sığırcılığı faaliyetlerinin sürdürüldüğü çiftliklerden biri olmuştur.

1970 öncesinde tarım, bağcılık ve mandıracılığa dayalı bir ekonomik yapıya sahip olan Bayrampaşa, 1950'li yıllardan itibaren sanayileşme, yoğun iç ve dış göç ve hızlı kentleşme sonucunda sanayi ve ticaret ağırlıklı bir ilçe yapısına bürünmüştür. Günümüzde ilçe sınırları içerisinde tarımsal faaliyet ve tarım arazisi bulunmamaktadır.

İmalat ve Küçük Sanayi

Bayrampaşa'da ağır sanayi kuruluşu bulunmamaktadır. Sütçülük ve tarımın önde geldiği Sağmalcılar'da ilk sanayi tesisleri 1952 yılında kurulmaya başlanmış; sanayi tesisleri zamanla özellikle Terazidere, Muratpaşa ve Ortamahalle'de yoğunlaşmıştır. 2000 yılı genel nüfus sayımı verilerine göre ilçede çalışan nüfusun %45'i imalat sanayisinde istihdam edilmiştir. İlçede görülen başlıca üretim ve imalat alanları şunlardır:

Tekstil, hazır giyim ve trikotaj (dokuma ve örme) atölyeleri,

Otomotiv yedek parça üretimi, oto bakım ve kaporta servisleri,

Torna-tesviye, talaşlı üretim ve metal işleme atölyeleri,

Elektrik-elektronik gereç ve hırdavat aletleri üretimi.

Toptan Ticaret ve Lojistik

İlçede ulaşım ağları ve büyük ticari tesislerin çevresinde toptan gıda ticareti, depolama ve şehirlerarası yolcu taşımacılığı faaliyetleri yoğunlaşmıştır.

Bayrampaşa Yaş Sebze ve Meyve Hali: 1986 yılında Unkapanı'ndaki eski tesisinden Bayrampaşa'ya taşınan ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Haller Şube Müdürlüğüne bağlı olarak hizmet veren hal kompleksi, İstanbul'da taze sebze ve meyvenin toptan ticaretinin yürütüldüğü merkezlerden biridir.

Mega Center: Kuru gıda toptancılarını tek bir alanda toplamak amacıyla kurulan toplu iş yeri kooperatifi yerleşkesidir. Otogar ve Sebze ve Meyve Hali'nin yakınında yer alan yerleşke, kuru gıda toptancılarına ve depolara ev sahipliği yapmaktadır. Tesis bünyesinde kuruluş döneminde gıda ithalat ve ihracat işlemlerinin yürütülmesi amacıyla Gıda İhtisas Gümrüğü de faaliyet göstermiştir.

Bayrampaşa ilçesi 11 mahalleden oluşmaktadır.

Raylı Sistem

Yenikapı - Atatürk Havalimanı (Sağmalcılar ile Otogar arası)

Yenikapı - Kirazlı (Sağmalcılar ile Otogar arası)

Topkapı - Mescid-i Selam (Rami ile Karadeniz arası)

Feshane - Bayrampaşa Meydan (Bayrampaşa ile Bayrampaşa Meydan arası)

The district was created in 1990 from part of the Eyüp district. Before 1936, Bayrampaşa was part of Fatih district.

Until 1970, the area was known as Sağmalcılar, when a large outbreak of cholera, caused by pollution of the Ottoman-built water supply by new buildings and factories, led to the area being quarantined. Following this incident, the name Sağmalcılar became synonymous with cholera, so the district was renamed Bayrampaşa, after the 17th-century Ottoman grand vizier Bayram Pasha. Little of the Ottoman water system, which was built by Mimar Sinan, remains today.

On 1 December 2015, an explosion occurred near Bayrampaşa metro station, leaving several injured.

Before 1970, Bayrampaşa’s economy was primarily agricultural. Following rapid urbanization and waves of migration after the 1970s, the district shifted towards a more industrial and trade-based economy. Today, while some residents work outside the district, many are employed in local trades or industrial jobs.

Bayrampaşa is not home to heavy industry, but it has become a hub for light manufacturing and services, including automotive repair, spare parts production, tool manufacturing, electrical and electronic components, plastic casting, metalwork, machining, and textiles. The district has no agricultural zones.

The people of Bayrampaşa are mainly Albanians and Bosniaks.

The housing in Bayrampaşa is generally considered to be of poor quality, with workshops and small factories even in the residential streets, while large areas of the district are purely industrial. The district comprises both working class residential and industrial areas.

The district's neighbours are Gaziosmanpaşa to the north, Eyüp to the east, Zeytinburnu to the south, and Esenler to the west.

A number of important public buildings are in the area:

Istanbul's largest prison (currently decommissioned)

the main bus station (which is actually in Bayrampaşa, although it is named Esenler bus station)

Bayrampaşa lies on the route of the old road to Thrace and a number of major roads and a light railway run through the middle of the area.

Bayrampaşa is famous for its artichokes produced in the past, but now although there is no production in the region its name is given to a variety of artichoke in Turkey. A large statue of an artichoke is located in the middle of the district which has become a symbol of the region.

The local football team based in the district is called Bayrampaşaspor.

There are 11 neighbourhoods in Bayrampaşa District: